Brief aan eigenaren karakteristieke panden

De gemeente heeft alle eigenaren van karakteristieke panden in september/oktober een brief met bijlage gestuurd. In dit bericht de antwoorden op de meest gestelde vragen naar aanleiding van deze brief en bijlage.

Vragen over de brief

Wanneer is een pand een karakteristiek pand?

We vinden een pand karakteristiek als het bepalend is voor de cultuurhistorische waarde van ons Winterswijkse landschap, of als het kenmerkend is voor een bepaalde periode. Denk bijvoorbeeld aan:

  • panden die representatief zijn voor een bepaalde bouwstijl, stroming of bouwperiode (van voor 1970);
  • bijzondere complexmatige ontwikkelingen door bijvoorbeeld woningbouwcorporaties, bedrijfscomplexen of particulieren;
  • markante locaties, focus- en oriëntatiepunten en ‘landmarks’;
  • gaafheid, objecten en ensembles die bijna ongewijzigd zijn gebleven sinds de bouwtijd of waarbij wijzigingen zeer zorgvuldig zijn aangebracht.

Waarom inventariseert de gemeente karakteristieke panden?

We moeten wettelijk verantwoorden hoe we met karakteristieke panden omgaan als  we bestemmingsplannen opstellen of aanpassen. Daarom is het belangrijk dat we weten waar deze panden of objecten zijn.

In 2016 hebben we in het buitengebied samen met de buurtbelangenvereniging karakteristieke panden geïnventariseerd. De bijlagen die u bij de brief kreeg, zijn het eerste resultaat van deze inventarisatie. Eerder inventariseerden we ook de karakteristieke panden in de kern (centrum), in industriegebieden en in de Kom.

Waarom vragen wij u om de geïnventariseerde gegevens te controleren?

We willen zeker weten dat onze gegevens kloppen. Misschien zijn er inmiddels (bij)gebouwen gesloopt? Of misschien kunt u als eigenaar ontbrekende gegevens aanvullen? Dat horen we graag van u.

Wat doen we met deze gegevens?

Alle karakteristieke panden staan op een aandachtlijst bij de concept Erfgoedverordening. Dit betekent dat we bij het opstellen of aanpassen van een bestemmingsplan nadrukkelijk naar deze panden kijken.

Wat zijn de gevolgen voor u?

Ons doel is om deze cultuurhistorisch waardevolle panden te behouden.

In een bestemmingsplan leggen we onze plannen met de omgeving juridisch vast. Gemiddeld past de raad bestemmingsplannen eens in de tien jaar aan. In een nieuw of aangepast bestemmingsplan kunnen we opnemen dat uw pand ook een cultuurhistorische bestemming heeft, naast bijvoorbeeld een bestemming als woning, industrie of agrarisch bedrijf.

Een nadeel van deze dubbelbestemming kan zijn dat u uw pand in de toekomst niet mag slopen zonder vergunning. Een voordeel kan zijn dat we samen met u als eigenaar proberen om een nieuwe functie voor uw pand te vinden als uw pand leegstaat. Zo zorgen we ervoor dat deze bijzondere gebouwen onderhouden en behouden blijven.

Vragen over de bijlage

Wat betekent ‘categorie’ in de linker kolom?

Hiermee bedoelen we de oorspronkelijke functie van het pand. Die kan dus anders zijn dan de huidige bestemming, die nu in het bestemmingsplan staat.

Wat betekent ‘bouwhistorische verwachting’ in de linker kolom?

Het antwoord achter dit item geeft aan of we verwachten dat er een oudere kern aanwezig is in het pand. Soms ziet een pand er aan de buitenkant modern uit, maar vermoeden we dat er binnen bijvoorbeeld een oud gebint (houten draagconstructie) aanwezig is. In dit geval staat er ‘ja’ bij dit onderwerp.

Waar staat ‘waardering’ in de rechter kolom voor?

Met ‘waardering’ bedoelen we de cultuurhistorische totaalwaarde. Deze waarde berekenen we door de scores van de zes beoordelingscriteria bij elkaar op te tellen. Er zijn drie totaalwaarden:

  1. Hoog         =     een score van minimaal 3x ++ en 2x +
  2. Positief     =    een score van minimaal 4x + en 2x 0
  3. Indifferent     =    alle scores onder de hierboven genoemde scores (neutrale score)

Waar staan de scores ‘-‘, ‘0’, ‘+’ en ‘++’ voor?

++ = hoge waarde
+ = positieve waarde
0 = neutrale waarde
- = negatieve waarde

Wat bedoelen we met ‘ensemblewaarde’?

Dit beoordelingscriterium zegt iets over het belang van het pand als onderdeel van de ontwikkelingsgeschiedenis van het gebied of als onderdeel van de cultuurhistorische gebiedskarakteristiek. Is het bijvoorbeeld onderdeel van een beschermd stads- of dorpsgezicht?

Wat bedoelen we met ‘beeldbepalende waarde’?

Hiermee bedoelen we of een pand een bijzondere betekenis heeft voor het beeld van de omgeving. Is het bijvoorbeeld onderdeel van lintbebouwing, heeft het een opmerkelijke ligging, is het een oriëntatiepunt?

Wat bedoelen we met ‘herkenbaarheid’?

Bij dit criterium kijken we of het oorspronkelijke concept  en de oorspronkelijke (bijzondere) functie herkenbaar zijn. Woonden er personen die voor de geschiedenis van Winterswijk belangrijk waren?

Wat bedoelen we met ‘authenticiteit’?

Hierbij kijken we naar de oorspronkelijkheid en echtheid van de hoofdvorm, gevelindeling en detaillering.

Wat bedoelen we met ‘architectuurhistorische waarde’?

Dit criterium zegt iets over de bouwstijl, typologie, vorm en het materiaalgebruik. Wat is het belang van dit pand binnen het oeuvre van een architect?

Wat bedoelen we met ‘zeldzaamheid’?

Hoe zeldzaam is dit pand in architectuurhistorisch, typologisch of functioneel opzicht? Of hoe zeldzaam zijn de bouwhistorische waarden?